(Khởi nghiệp chế biến) Sau khi tốt nghiệp thạc sĩ ngành Quản trị kinh doanh tại Đại học Đà Nẵng, Phạm Văn Bình (sinh năm 1987, xã Duy Hải, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam) dễ dàng có được công việc ổn định tại TP Đà Nẵng – nơi được xem là trung tâm kinh tế sôi động của miền Trung. Thế nhưng, giữa lúc sự nghiệp đang trên đà phát triển, Bình lại đưa ra một quyết định khiến nhiều người ngỡ ngàng: từ bỏ thành phố, về quê khởi nghiệp với nghề làm nước mắm truyền thống của gia đình đã tồn tại hơn 40 năm.
“Tôi không thể đứng nhìn nghề của cha mẹ – một di sản của gia đình – mai một dần vì nước mắm công nghiệp tràn lan trên thị trường,” anh Bình chia sẻ.
Hơn 2 tỷ đồng khởi đầu một hành trình hồi sinh
Năm 2019, với số vốn tích lũy từ thời còn làm chuyên viên phân tích tài chính và khoản đầu tư cá nhân, anh Bình đã rót hơn 2 tỷ đồng để cải tạo cơ sở cũ rộng 1.000m² thành nhà xưởng sản xuất nước mắm truyền thống có diện tích 2.000m². Trong đó, khu muối mắm chiếm tới 1.400m² với 35 thùng gỗ chứa 4 tấn cá và 53 bể xi măng chứa đến 10 tấn cá mỗi bể.
Anh còn mạnh tay đầu tư vào dây chuyền sản xuất hiện đại như máy trộn cá, hệ thống dẫn mắm tự động, máy chiết rót,… nhằm tăng năng suất, giảm nhân công và bảo đảm tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm. Tuy hiện đại hóa sản xuất, nhưng quy trình truyền thống vẫn được anh duy trì nghiêm ngặt từ khâu chọn nguyên liệu, ướp chượp đến chưng cất, kiểm tra độ đạm.
Giữ hồn nghề qua từng giọt mắm
Mỗi mẻ nước mắm đều bắt đầu từ những mẻ cá cơm than tươi rói được thu mua tại biển Cửa Đại (Hội An), phối trộn với muối hạt to tinh khiết từ Phan Rang – Tháp Chàm (Ninh Thuận) theo tỷ lệ vàng 3 cá : 1 muối. Tất cả được ủ trong thùng gỗ từ 12 đến 15 tháng, sau đó được rút lù – phương pháp truyền thống để lấy nước mắm nguyên chất, tiếp tục lọc bỏ tạp chất để thu về giọt mắm sóng sánh, thơm nồng, màu đỏ cánh gián đặc trưng.
Ngoài nước mắm, cơ sở còn sản xuất mắm ruốc và mắm nêm quy mô lớn, tăng sự đa dạng sản phẩm, đáp ứng thị trường.
Kết tinh nỗ lực: Doanh thu 4 tỷ đồng mỗi năm
Không chỉ “hồi sinh” nghề truyền thống, anh Bình còn đưa nước mắm quê nhà vươn ra thế giới. Với tư duy quản trị hiện đại, anh xây dựng hệ thống phần mềm quản lý sản phẩm, áp dụng tem nhãn chống hàng giả, mã QR truy xuất nguồn gốc và kiểm định chất lượng định kỳ tại các cơ quan chuyên môn.
Năm 2024 đánh dấu bước ngoặt xuất khẩu khi cơ sở xuất thành công 2.500 lít nước mắm sang thị trường châu Phi và đang hoàn thiện đơn hàng 4.000 lít cho Bờ Biển Ngà. Sản phẩm của anh cũng đạt chứng nhận OCOP 4 sao và giải C sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu tỉnh Quảng Nam.
Hiện mỗi năm, cơ sở tiêu thụ khoảng 50.000 lít nước mắm, 10 tấn mắm ruốc, 15 tấn mắm nêm, với doanh thu hơn 4 tỷ đồng và lợi nhuận ròng 500–600 triệu đồng/năm. Cơ sở cũng đang tạo công ăn việc làm cho 9 lao động địa phương với mức thu nhập ổn định từ 8–10 triệu đồng/tháng.
Khát vọng đưa nước mắm truyền thống ra thế giới
Chia sẻ về định hướng sắp tới, anh Bình không giấu tham vọng: mở rộng nhà xưởng, cải tiến công nghệ, nâng cấp bao bì và xây dựng hệ thống kiểm soát chất lượng đạt chuẩn quốc tế nhằm chinh phục các thị trường khó tính như châu Âu và châu Mỹ.
“Tôi tin rằng, xu hướng tiêu dùng xanh – sạch – an toàn là cơ hội để những sản phẩm truyền thống, hữu cơ như nước mắm quê tôi tìm được chỗ đứng xứng đáng trên thị trường toàn cầu,” anh Bình khẳng định.
Câu chuyện của Phạm Văn Bình không chỉ là một hành trình khởi nghiệp thành công mà còn là tấm gương điển hình về tư duy “ngược dòng” đầy bản lĩnh của thế hệ trẻ. Trong khi nhiều người rời quê tìm cơ hội nơi đô thị, anh chọn trở về để tạo nên giá trị bền vững từ gốc rễ. Sự kết hợp giữa truyền thống và công nghệ, giữa kinh nghiệm gia truyền và tri thức hiện đại chính là chìa khóa giúp nước mắm Duy Hải không chỉ giữ hồn nghề mà còn trở thành sản phẩm có sức cạnh tranh quốc tế.
